Ten sam objaw, dwie przeciwne przyczyny – większość leczy tylko jedną

Twoje komórki działają dzięki cząsteczce zwanej NAD+. Pobiera ona energię i zamienia się w NADH — a potem musi z powrotem zamienić się w NAD+, zanim będzie mogła być ponownie użyta. Czasem problemy z energią biorą się stąd, że ta zamiana z powrotem "się zacina". Innym razem NAD+ po prostu zostaje zużyty i nie wraca. To samo zmęczenie. Dwa zupełnie różne powody.

Wyobraź sobie furgonetkę dostawczą

Wyobraź sobie NAD+ jako pustą furgonetkę dostawczą. Pobiera energię z jedzenia i zamienia się w NADH — pełną furgonetkę. Ta pełna furgonetka ma jedno zadanie: dojechać do przystanku wewnątrz mitochondriów, zwanego Kompleksem I, rozładować swój ładunek, zamienić się z powrotem w pustą furgonetkę (NAD+) i pojechać po kolejny ładunek. Ten cykl, powtarzany bez przerwy, to sposób, w jaki Twoje komórki wytwarzają energię, którą można wykorzystać.

Większość ludzi, słysząc "NAD+ jest niski", zakłada, że rozwiązaniem jest po prostu "wziąć więcej NAD+". Ale to pomaga tylko wtedy, gdy rzeczywistym problemem jest faktycznie zbyt mało NAD+. Czasem prawdziwy problem jest zupełnie inny.

Problem 1: korek

Jeśli Kompleks I nie nadąża, pełne furgonetki (NADH) zaczynają piętrzyć się na zewnątrz. Dzieje się tak, gdy Kompleks I jest uszkodzony, przeciążony, albo gdy komórki po prostu produkują NADH szybciej, niż da się je rozładować. Zaskakującym czynnikiem może być duże spożycie lub metabolizm glicyny — jej rozkład bezpośrednio wytwarza NADH jako produkt uboczny.

Tu właśnie ludzie popełniają błąd: branie większej ilości NAD+ (poprzez suplementy takie jak NR czy NMN), gdy to jest problem, po prostu wysyła więcej furgonetek w kierunku korka, który już jest zablokowany. Kilka enzymów potrzebuje wolnego NAD+, żeby prawidłowo działać — dehydrogenaza pirogronianowa (pomaga zamieniać cukier w użyteczne paliwo) i dehydrogenaza izocytrynianowa (kluczowy etap cyklu energetycznego komórek) to dwa przykłady. Gdy NADH się piętrzy, fizycznie przeszkadza i spowalnia te enzymy. Efekt: niska energia, nie dlatego że brakuje NAD+, ale dlatego że zbyt dużo go utknęło w formie NADH.

Problem 2: pusty sejf

To zupełnie inny problem. Tutaj NAD+ nie utknął w korku — jest zużywany i nigdy nie wraca. Dwie rzeczy odpowiadają za większość tego zużycia.

Pierwsza to PARP, enzym, który zużywa NAD+ do naprawy uszkodzonego DNA. To ważna praca, ale jeśli uszkodzenia DNA są ciągłe, PARP zużywa NAD+ szybciej, niż organizm jest w stanie go uzupełnić. Druga to CD38, enzym na powierzchni komórek, który rozkłada NAD+ w ramach stanu zapalnego i starzenia się. W obu przypadkach ten NAD+ nie zamienia się w czekający w kolejce NADH — po prostu znika.

To samo zmęczenie, przeciwne rozwiązania

Korek potrzebuje pomocy w rozładowaniu Kompleksu I — mogą w tym pomóc składniki odżywcze takie jak CoQ10 i ryboflawina (witamina B2). Dodawanie kolejnego NAD+ w sytuacji korka nie pomaga — tylko powiększa zator.

Pusty sejf wymaga przeciwnego podejścia: uspokojenia stanu zapalnego lub zmniejszenia uszkodzeń DNA, które zmuszają PARP lub CD38 do zużywania NAD+. W tym przypadku dodanie większej ilości NAD+ może naprawdę pomóc, ponieważ niedobór jest realny.

Wniosek

NAD+ i NADH to dwie strony tej samej cząsteczki, a niska energia może wynikać z problemu po każdej z nich. Zanim założysz, że potrzebujesz więcej NAD+, warto sprawdzić, czy masz do czynienia z korkiem (za dużo NADH, słabo działający Kompleks I) czy z wyciekiem (realna utrata NAD+, spowodowana przez PARP lub CD38). Właściwe rozwiązanie zależy całkowicie od tego, z którym z nich masz do czynienia — a złe rozwiązanie może pogorszyć sytuację.

Skąd naprawdę bierze się zmęczenie?

Dokładnie ten mechanizm, wyjaśniony bardziej szczegółowo, opisuję od podstaw w mojej książce You're Not Tired. You're Depleted.

Dowiedz się więcej o książce →

Bibliografia

1. Mitochondrial NAD+/NADH Redox State and Diabetic Cardiomyopathy. PMC.
   https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6306679/
2. Tracing Metabolic Fate of Mitochondrial Glycine Cleavage System Derived Formate In Vitro and In Vivo. PMC.
   https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7699879/
3. Insights into the inhibitory mechanisms of NADH on the αγ heterodimer of human NAD-dependent isocitrate dehydrogenase. PMC.
   https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5816668/
4. Pyruvate dehydrogenase complex and nicotinamide nucleotide transhydrogenase constitute an energy consuming redox circuit. PMC.
   https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4442697/
5. NAD+ consumption by PARP1 in response to DNA damage triggers metabolic shift critical for damaged cell survival. PubMed, PMID 31390283.
   https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31390283/
6. The Multi-faceted Ecto-enzyme CD38: Roles in Immunomodulation, Cancer, Aging, and Metabolic Diseases. PubMed, PMID 31214171.
   https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/31214171/

Zastrzeżenie: Niniejsza treść ma charakter wyłącznie ogólnoedukacyjny i nie stanowi porady medycznej, diagnozy ani zalecenia terapeutycznego. Nie zastępuje konsultacji z wykwalifikowanym lekarzem lub innym pracownikiem ochrony zdrowia. Przed rozpoczęciem, zaprzestaniem lub łączeniem jakiegokolwiek suplementu, leku lub związku dietetycznego należy zawsze skonsultować się z lekarzem.