Witamina E

Witamina E – właściwości i działanie w organizmie

Za co odpowiada witamina E? Przede wszystkim neutralizuje wolne rodniki i chroni lipidy błon komórkowych przed utlenianiem. W ten sposób wspiera skórę, układ nerwowy, układ sercowo-naczyniowy i odporność. Najlepiej poznanym izomerem jest alfa-tokoferol, który ma najwyższą aktywność biologiczną i zwykle to jego poziom oznacza się w badaniach laboratoryjnych. Działanie witaminy E polega również na regulacji enzymów i przekaźnictwa wewnątrzkomórkowego, co przekłada się na prawidłową odpowiedź zapalną i lepszą kondycję naczyń. 

Wiele osób kojarzy właściwości witaminy E związane z pielęgnacją skóry, gojeniem drobnych uszkodzeń i łagodzeniem skutków ekspozycji na promieniowanie UV, ale to nie wszystko. Ten cenny składnik wspiera płodność, pomaga w utrzymaniu prawidłowej krzepliwości krwi i chroni czerwone krwinki przed przedwczesnym rozpadem.

Witamina E w kapsułkach, tabletkach i kroplach – jaką formę wybrać?

Witamina E w kapsułkach to forma, która wydaje się być najbardziej wygodna w suplementacji. Miękkie kapsułki mają zwykle tłuszczową otoczkę, co ułatwia wchłanianie. Witamina E w tabletkach sprawdzi się u osób, które wolą klasyczną formą, choć wymaga ona popicia wodą. Poza tym tabletki powinno się przyjmować z posiłkiem zawierającym tłuszcz. Coraz popularniejsza jest też witamina E w kroplach. To dobre rozwiązanie dla dzieci, seniorów i osób, które mają trudności z połykaniem tabletek lub kapsułek. Jaka jest najlepsza witamina E? Warto sięgnąć po preparat z naturalnymi tokoferolami, podawany w towarzystwie tłuszczu, a jeśli to możliwe – w formule łączącej tokoferole i tokotrienole.

Witamina E – niedobór i jego objawy

Niedobór witaminy E występuje rzadko u osób zdrowych jedzących urozmaicone posiłki, bo dobrych źródeł tej witaminy jest naprawdę sporo. Ryzyko rośnie w przypadku wystąpienia zaburzeń wchłaniania tłuszczów, np. przy celiakii, mukowiscydozie lub w przewlekłych chorobach wątroby i trzustki. Niedobór witaminy E daje następujące objawy – osłabienie, gorsza tolerancja wysiłku, skłonność do infekcji, suchość skóry, pogorszenie jakości włosów i zaburzenia widzenia. W skrajnych przypadkach mogą pojawić się dolegliwości neurologiczne i problemy z koordynacją.

Witamina E – skutki uboczne i przeciwwskazania

Skutki uboczne przyjęcia zbyt dużej ilości witaminy E obejmują bóle głowy, zmęczenie, dolegliwości żołądkowo-jelitowe oraz osłabienie mięśniowe. Przeciwwskazania do przyjmowania witaminy E to przede wszystkim równoległe leczenie przeciwzakrzepowe i epizody krwawień. Wynika to z tego, że tokoferole w wysokich dawkach mogą nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych i przeciwpłytkowych. U osób w trakcie radioterapii i przy niedoborze witaminy K możliwość przyjmowania suplementu warto omówić z lekarzem.

Witamina E – kiedy brać, aby najlepiej się wchłaniała?

Ponieważ witamina E jest rozpuszczalna w tłuszczach, najlepiej przyjmować ją razem z posiłkiem zawierającym zdrowe lipidy, np. oliwę, olej rzepakowy tłoczony na zimno, awokado czy orzechy. Godzina nie ma dużego znaczenia. Kiedy brać witaminę E? Najlepiej w trakcie głównego posiłku. Suplementu nie należy łączyć z kawą w tym samym czasie.

Witamina E jako suplement – komu jest szczególnie polecana?

Suplementacja witaminy E jest konieczna w przypadku osób, które mają potwierdzone badaniami niskie stężenie alfa-tokoferolu, u pacjentów z zaburzeniami wchłaniania tłuszczów, u wcześniaków pod kontrolą lekarza, a także u dorosłych, których dieta jest uboga w oleje roślinne i orzechy. Czasem rekomenduje się ją pomocniczo przy zwiększonej podaży wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, gdy rośnie zapotrzebowanie na antyoksydanty. Suplementacja może być również korzystna w przypadku osób, które zmagają się z silnym przesuszeniem skóry.

Witamina E – suplementacja a codzienna dieta

Dobrym źródłem witaminy E są oleje roślinne tłoczone na zimno, olej z kiełków pszenicy, oliwa, migdały, orzechy laskowe, nasiona słonecznika, pestki dyni, szpinak oraz brokuł. Uzupełniająco warto włączać awokado, pełnoziarniste produkty zbożowe i tłuste ryby morskie. Taki zestaw zwykle pokrywa dzienne zapotrzebowanie na witaminę E. U dorosłych mężczyzn powinno to być około 10 mg alfa-tokoferolu na dobę, u dorosłych kobiet około 8 mg, w ciąży 10 mg, a podczas laktacji około 11 mg.