Substancje aktywne metabolicznie
Substancje aktywne metabolicznie to związki uczestniczące w przemianach biochemicznych organizmu lub wpływające na ich przebieg. Mogą oddziaływać na enzymy, receptory, kanały jonowe i szlaki odpowiedzialne za wytwarzanie energii, syntezę związków, gospodarkę hormonalną albo przetwarzanie składników odżywczych. Ich działanie zależy od budowy chemicznej, dawki, biodostępności oraz sposobu przekształcania w organizmie.
Do tej grupy można zaliczyć witaminy, składniki mineralne, aminokwasy, kwasy tłuszczowe, koenzymy i wybrane związki roślinne. Przykładem jest koenzym Q10 uczestniczący w produkcji energii komórkowej, magnez potrzebny do prawidłowej pracy licznych enzymów czy witaminy z grupy B biorące udział w metabolizmie białek, tłuszczów i węglowodanów. Polifenole oraz karotenoidy mogą natomiast wpływać na procesy związane z ochroną komórek przed stresem oksydacyjnym.
Określenie to może odnosić się również do aktywnych metabolitów leków. Są to produkty przemian związku macierzystego, które nadal wykazują działanie farmakologiczne. Aktywny metabolit może działać podobnie do przyjętej substancji, silniej od niej albo wywoływać odmienny efekt. To z kolei wpływa na czas działania preparatu, jego skuteczność i możliwość wystąpienia działań niepożądanych. Substancje aktywne metabolicznie różnią się od składników pomocniczych, które odpowiadają głównie za formę, trwałość lub właściwości produktu.
Źródła:
