Zaburzenia hormonalne

Zaburzenia hormonalne to nieprawidłowości w wydzielaniu lub działaniu hormonów, czyli substancji regulujących pracę wielu narządów. Hormony są produkowane przez gruczoły i tkanki układu dokrewnego, między innymi przysadkę mózgową, tarczycę, przytarczyce, trzustkę, nadnercza, jajniki i jądra. Ich stężenie wpływa na metabolizm, masę ciała, płodność, nastrój, sen, pracę serca, skórę, kości i gospodarkę cukrową.

Zaburzenia hormonalne mogą mieć postać niedoczynności, gdy hormonów jest za mało, albo nadczynności, gdy organizm wytwarza ich zbyt dużo. Przyczyną tego stanu mogą być choroby autoimmunologiczne, infekcje, przewlekły stres, predyspozycje genetyczne, guzy wydzielające hormony, zabiegi usunięcia gruczołów, niektóre leki, używki i nieprawidłowa dieta. Do częstych przykładów należą choroba Hashimoto, choroba Gravesa-Basedowa, cukrzyca, zespół Cushinga, choroba Addisona, zespół policystycznych jajników i niedobór testosteronu.

Objawy zależą od tego, który gruczoł pracuje nieprawidłowo. Mogą obejmować przewlekłe zmęczenie, wahania masy ciała, nadmierną potliwość, kołatanie serca, suchość skóry, trądzik, łysienie, nadmierne owłosienie u kobiet, zaburzenia miesiączkowania, obniżone libido, problemy z płodnością, drażliwość, wahania nastroju lub objawy depresyjne.

Rozpoznanie opiera się na wywiadzie, badaniu lekarskim i oznaczeniu odpowiednich hormonów we krwi. Leczenie zależy od przyczyny. Może obejmować terapię zastępczą, leki hamujące nadmierną aktywność gruczołu, leczenie operacyjne, zmianę diety i korektę stylu życia.